หน้าหลัก ส่งบทความให้เพื่อน พิมพ์หน้านี้ แบ่งปันใน Facebook ปัญหาและอุปสรรคของผู้ประกอบการอุตสาหกรรมพลาสติก

ที่มา: PTIT

จากการสำรวจผู้ประกอบการอุตสาหกรรมพลาสติก ได้รับความคิดเห็นตอบกลับในเรื่องของปัญหาและอุปสรรคต่างๆ ที่ส่งผลกระทบต่อการดำเนินธุรกิจในอุตสาหกรรมพลาสติกจากผู้ประกอบการจำนวน 230 ราย ซึ่งสามารถแบ่งประเภทของปัญหาได้เป็น 5 ประเภทหลัก ๆ ดังนี้

§          วัตถุดิบ

§          ตลาดสินค้า

§          แรงงานและบุคลากร

§          การผลิต

§          ปัญหาอื่นๆ เช่น การแข่งขันในตลาดโลก, สาธารณูปโภค, การลงทุน เป็นต้น

อย่างไรก็ตาม ผู้ประกอบการแต่ละรายอาจจะประสบปัญหาพร้อมๆ กันในแต่ละด้าน โดยเฉพาะอย่างยิ่งในสภาวการณ์ที่ตลาดโลกได้รับผลกระทบรุนแรงจากราคาน้ำมันแพงที่เพิ่มสูงขึ้น ซึ่งส่งผลกระทบต่อเนื่องมายังผู้ประกอบการในอุตสาหกรรมพลาสติกด้วยเช่นเดียวกัน เนื่องจากผู้ประกอบการอุตสาหกรรมพลาสติกเป็นผู้ผลิตที่มีความเชื่อมโยงอย่างมากกับอุตสาหกรรมปิโตรเคมีที่ต้องใช้น้ำมันเป็นวัตถุดิบหลัก

              วัตถุดิบ

·       ราคาวัตถุดิบ

ปัญหาเรื่องวัตถุดิบนับเป็นปัญหาสำคัญต่อผู้ประกอบการอุตสาหกรรมพลาสติกอย่างมาก เนื่องจากในช่วงที่ผ่านมา ราคาน้ำมันและเม็ดพลาสติกได้ปรับตัวเพิ่มสูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง ส่งผลทำให้ต้นทุนในการผลิตเพิ่มสูงขึ้นไปด้วย ทำให้ผู้ประกอบการขาดเงินทุนหมุนเวียนเพื่อใช้ซื้อเม็ดพลาสติกเพราะปริมาณซื้อเท่าเดิมแต่ต้องจ่ายเงินมากขึ้น อีกทั้งผู้ผลิตบางรายต้องนำเข้าวัตถุดิบที่เป็นเม็ดพลาสติกจากต่างประเทศซึ่งมีราคาสูง ทำให้ไม่สามารถแข่งขันด้านราคาได้

นอกจากนี้แล้ว ราคาเม็ดพลาสติกที่ไม่แน่นอนและผันผวนมากจนเกินไปนั้น ทำให้ผู้ผลิตไม่สามารถควบคุมต้นทุน การวางแผนการผลิตและการตลาดทำได้ยาก

ในขณะที่ราคาของวัตถุดิบปรับสูงขึ้นตลอดเวลา โดยไม่สามารถควบคุมได้นั้น ทางผู้ผลิตเองก็ไม่สามารถปรับขึ้นราคาสินค้าให้สอดรับกับสถานการณ์ได้ เนื่องจากตลาดของสินค้าสำเร็จรูปอ่อนไหวมากโดยเฉพาะในเรื่องของราคา ทำให้ผู้ผลิตต้องเป็นผู้แบกรับภาระในด้านต้นทุนที่เพิ่มขึ้นเป็นส่วนใหญ่ ไม่สามารถผลักหรือแบ่งภาระไปให้กับลูกค้าได้ ส่งผลต่อเนื่องทำให้ยอดขายและกำไรของบริษัทลดลง จนบางบริษัทลดการผลิต/ ลดการจ้างงาน และถึงขั้นหยุดผลิตในที่สุด

·       คุณภาพของวัตถุดิบ

ปัญหาที่พบบ่อยคือ เม็ดพลาสติกไม่มีคุณภาพ ไม่ได้มาตรฐาน ทำให้ไม่สามารถนำมาใช้ผลิตสินค้าได้ บางครั้งอาจจะพบว่าเม็ดพลาสติก มีคุณภาพไม่สม่ำเสมอ ทำให้ต้องใช้เวลานานในการติดตั้งเครื่องจักรเพื่อผลิตสินค้า และเกิดของเสียหรือมีผลิตภัณฑ์ที่ไม่ได้มาตรฐานเกินกว่าที่ควรจะเป็น

·       การบริการและการจัดหาวัตถุดิบ

ผู้ผลิตหลายรายประสบปัญหาการขาดแคลนวัตถุดิบ ปริมาณเม็ดพลาสติกไม่เพียงพอต่อความต้องการใช้ ผู้ผลิตบางรายมองว่ามีการกักตุนเม็ดพลาสติกเพื่อเก็งราคา โดยเฉพาะอย่างยิ่งในช่วงที่ราคาน้ำมันปรับสูงขึ้นอย่างต่อเนื่อง อันส่งผลให้ราคาเม็ดพลาสติกสูงขึ้นด้วย

จากการสำรวจพบว่า ผู้ผลิตที่ใช้เม็ดพลาสติก LDPE เป็นวัตถุดิบจะประสบปัญหามากที่สุด เนื่องจากไม่มี LDPE มาซัพพลายได้เพียงพอกับความต้องการในการผลิต แม้ว่าจะมีการสั่งซื้อไปแล้ว แต่ทางผู้ขายเม็ดเองให้เหตุผลว่า ของขาดตลาด ไม่มีของ ทำให้ผู้ผลิตผลิตภัณฑ์พลาสติกได้รับความเดือดร้อนมาก เนื่องจากไม่มีวัตถุดิบสำหรับผลิต ส่งผลให้การผลิตหยุดชะงัก

     ตลาดสินค้า

ในส่วนของปัญหาเรื่องตลาดสินค้านั้น พบว่า การขายหรือกระจายสินค้าทำได้ไม่ดีนักเนื่องจากไม่มีตลาดสำหรับจำหน่ายสินค้า ผู้ประกอบการบางรายยังแสดงความกังวลเกี่ยวกับตลาดสินค้าต่างประเทศที่มีข้อจำกัดค่อนข้างมาก ยกตัวอย่างเช่น การออกมาตรการห้ามใช้ถุงพลาสติกหรือเก็บภาษีถุงพลาสติกในบางประเทศ ทำให้ไม่สามารถส่งออกสินค้าได้

       แรงงานและบุคลากร

·       จำนวนแรงงาน

จากการสำรวจความคิดเห็น ผู้ประกอบการหลายรายประสบปัญหาเรื่องการขาดแคลนแรงงาน แรงงานหายาก โดยเฉพาะแรงงานในฝ่ายผลิต ทำให้หลายบริษัทต้องใช้แรงงานต่างด้าวซึ่งจะเกิดปัญหาในเรื่องการสื่อสารกันไม่รู้เรื่อง อีกทั้งยังขาดแคลนบุคคลากรที่มีความรู้และเชี่ยวชาญเรื่องพลาสติกและเคมีภัณฑ์ ทำให้ไม่สามารถดำเนินการผลิตและพัฒนาผลิตภัณฑ์ได้เต็มประสิทธิภาพ

·       คุณภาพของแรงงาน

คุณภาพของแรงงานเป็นอีกปัญหาหนึ่งที่สำคัญ เนื่องจากแรงงานที่อยู่ในอุตสาหกรรมไม่เป็นงาน ไม่มีประสบการณ์ในสายการผลิต มีความรู้เกี่ยวกับการฉีดพลาสติกและเรื่องเครื่องจักรน้อย คนงานขาดแรงจูงใจในการเพิ่มความรู้ ทักษะและเทคนิคต่าง ๆ ไม่สามารถใช้เครื่องมือ เครื่องจักรที่มีอยู่ได้เต็มประสิทธิ

นอกจากนี้แล้ว ผู้ประกอบการยังต้องการให้แรงงานหรือบุคคลากรมีความรู้และความชำนาญในด้าน การควบคุมคุณภาพ (Quality Control: QC) การประกันคุณภาพ (Quality Assurance: QA) และการสอบวัดคุณสมบัติ (Qualifying Examination: QE) อีกด้วย

       การผลิต

ปัญหาในด้านการผลิตส่วนใหญ่จะเกิดจากปัญหาในเรื่องเครื่องจักรมีราคาแพงและเทคโนโลยีที่ใช้ในการผลิตไม่ดีพอทำให้ประสิทธิภาพในการผลิตลดลง นอกจากนี้ปัญหาด้านอุตสาหกรรมแม่พิมพ์ที่ยังขาดความชำนาญในการผลิตและบำรุงรักษาแม่พิมพ์ ทำให้การผลิตสินค้าขาดประสิทธิภาพและได้รูปแบบที่ไม่ตรงตามมาตรฐาน อีกทั้งยังไม่สามารถผลิตแม่พิมพ์ได้เพียงพอกับความต้องการ ซึ่งถือเป็นจุดอ่อนของอุตสาหกรรมพลาสติกอย่างมาก

        ปัญหาอื่นๆ

·       คู่แข่ง

ผู้ประกอบการหลายรายประสบปัญหาเรื่องสินค้าลอกเลียนแบบ ของปลอมแปลงที่ไม่มีคุณภาพแต่ราคาถูกในท้องตลาด ยกตัวอย่างเช่น มีผู้ผลิตขวดขาวขุ่นบางราย นำเม็ดหลอมมาผลิตขวด เพื่อลดต้นทุนในการผลิต ส่งผลให้ภาพลักษณ์น้ำดื่มขวดขาวขุ่นเสีย

การแข่งขันกับตลาดโลกยากขึ้นโดยเฉพาะกับประเทศจีน ที่ผลิตสินค้าราคาถูกทำให้ลูกค้าหันไปนำเข้าสินค้าที่ผลิตจากจีนมากขึ้น

การแข่งขันในตลาดค้าปลีกก็เช่นกัน จะเห็นได้จากการเพิ่มขึ้นของคู่แข่งการค้า เช่น เทสโก้ โลตัส ทำให้ผู้ผลิตสินค้าสำเร็จรูปแล้วจัดจำหน่ายเองเดือดร้อน ต้องปิดกิจการ และรัฐบาลไม่มีมาตรการมาช่วยเหลือผู้ประกอบการขนาดกลางและเล็กอย่างเป็นรูปธรรมเหมือนประเทศอื่น เช่น จีน มีการสนับสนุนธุรกิจเอกชนอย่างดีและต่อเนื่อง

ในขณะเดียวกันก็มีการแข่งขันระหว่างผู้ผลิตด้วยกันเอง โดยการแข่งกันลดราคาจนในที่สุดธุรกิจก็ไม่สามารถอยู่ได้ เห็นได้ชัดในผู้ผลิตเครื่องใช้ไฟฟ้าสำเร็จรูป ที่ใช้วิธีการลดราคาเพื่อกระตุ้นการบริโภค ส่งผลให้บริษัทผู้รับทำชิ้นส่วนต้องถูกกดราคาสินค้าลง ทั้งที่ต้องแบกรับภาระต้นทุนสินค้าที่เพิ่มขึ้นอยู่แล้ว

·       สาธารณูปโภค

ปัญหาที่ส่งผลกระทบต่อการผลิตคือเรื่องไฟฟ้า ผู้ประกอบการประสบปัญหาเรื่องค่าไฟแพงและไฟฟ้าดับ รวมไปถึงการคมนาคมที่ไม่สะดวก ถนนที่ใช้ในการขนส่งสินค้ายังไม่พัฒนา ทำให้สินค้าเกิดการเสียหายและล่าช้า ผู้ประกอบการบางรายตั้งโรงงานอยู่นอกนิคมอุตสาหกรรม ทำให้ได้รับสาธารณูปโภคที่ไม่เพียงพอ

·       การลงทุน

ผู้ประกอบการแสดงความคิดเห็นว่า รัฐบาลอำนวยความสะดวกในการลงทุนไม่เพียงพอ การอนุมัติหรือขออนุญาตล่าช้า โดยเฉพาะขั้นตอนการขอคืนภาษี ผ่าน BOI แต่รัฐบาลกลับให้การส่งเสริมต่างประเทศเข้ามาลงทุนแข่งกับผู้ประกอบการในประเทศ ทำให้ผู้ผลิตในประเทศมีปัญหาเรื่องต้นทุน เนื่องจากคู่แข่งได้รับสิทธิประโยชน์จาก BOI ทั้งเรื่องของภาษีนำเข้าและภาษีรายได้

จากการศึกษาเพิ่มเติมในประเด็นนี้ พบว่าผู้ประกอบในอุตสาหกรรมพลาสติกส่วนใหญ่มีการดำเนินกิจการมานานแล้ว ทำให้ไม่ได้รับสิทธิประโยชน์จาก BOI ที่จะให้สิทธิพิเศษกับชาวต่างชาติหรือผู้ผลิตในประเทศรายใหม่ ๆ ที่เพิ่งเข้ามาลงทุนในอุตสาหกรรมพลาสติก